Ha берагах Нёмана — адной з маляўнічых рэкаў Еўропы — стаіць старажытнае места Горадня. Яе гісторыя пачалася блізу дзесяці стагоддзяў таму з драўлянага дзядзінца, пабудаванага як фарпост на паўночна-заходніх межах Беларусі. Ад словаў “гарадзіць”, “гарадзьба” і паходзіць назоў “Горадня”. У сярэдзіне мінулага стагоддзя гэта ўжо быў даволі вялікі горад з 18 тысячамі жыхароў. Тут дзейнічала каля 40 заводаў, у тым ліку цагельны, шоўкавы і піваварны, мужчынская гімназія і некалькі пачатковых школаў, тэатр, губернская друкарня.

Самая знакамітая сямейная пара ў свеце ў лістападзе 2017 адзначыла 70-годдзе супольнага жыцця. Брытанская каралева Лізавета ІІ і яе муж прынц Філіп Маўнтбэтан адсвяткавалі тады юбілей у коле шматлікіх нашчадкаў. 

Сярод гарадзенскіх постацей ХХ стагодзя ксёндз Людвік Саванеўскі займае асаблівае месца. І не толькі таму, што ён адзначыўся як аўтарытэтны пастыр ці пакінуў значны адбітак на мясцовым грамадскім грунце. Справа нават не ў яго паэтычнай спадчыне, бо ў рэшце рэшт у міжваеннай Гародні прагаю да вершаванага радка пакутаваў шмат хто (нават мясцовы камендат паліцыі быў у стане накрэмзаць некалькі радкоў у гонар адкрыцця моста праз Нёман).

Весной 1823 г. офицера Игнация Прондзинского вызвали к его непосредственному начальнику – руководителю корпуса военных инженеров Королевства Польского Маурицию Гауке. Прондзинскому – чуть больше тридцати, но на своём веку офицер-фортификатор повидал немало.

Когда мы слышим что-либо об осетрах, то, как правило, вспоминаем Волгу, Каспийское море и браконьеров, которые ради ценной чёрной икры истребляют огромных красивых рыб. Но мало кто знает, что ещё девяносто лет назад в гродненских ресторанах можно было угоститься мясом осетра, выловленного в нашем Немане.

Магчыма, нехта задумваецца над паходжаннем назвы сваёй вёскі і пачне дашуквацца нейкай дадатковай інфармацыі. Зрабіць гэта няпроста, бо некаторыя назвы з часам перарабіліся да непазнавальнасці, а вакол некаторых паўстала маса фантастычных “легенд”.

Аўтар дадзенага артыкула - гісторык архітэктуры, а таму доўгі час у яго не было такой нагоды, каб пацікавіцца, куды знікла ў 1944 г. палова насельніцтва Гродна згодна з перапісам 1939 г. Нам неаднаразова даводзілася праводзіць гісторыка-архіўныя і бібліяграфічныя даследаванні помнікаў архітэктуры Гродна, якія звязаны з імёнамі знакамітых гродзенскіх яўрэяў - Фрумкіным, Браўдэ, Відгочыкам, Шэрашэўскімі і г.д. Цалкам натуральна, што цікавасць наша пашыралася, паколькі ў рэшце рэшт ўдалося прасачыць лёсы галоўных гродзенскіх яўрэйскіх сем'яў да 1943 г.

Scroll to top