|
| Маслоўская-Матэйчук Вера Ігнатаўна 23.03.1896/11.03.1898 – 23.01.1981
сябра Гродзенскай грамады беларускай моладзі, старшыня Цэнтральнага хаўрусу беларусак, адна з кіраўнікоў беларускага антыпольскага руху на Гродзеншчыне ў пачатку 1920-х гадоў
Псеўд.: Мурашка, Вера Мурашка, Беларуская Мурашка
Нарадзілася ў в. Агароднікі Беластоцкага пав. Скончыла Свіслацкую беларускую настаўніцкаю семінарыю. Сябра БПС-Р. У 1919 годзе атрымала ад Беларускай настаўніцкай рады Гродзеншчыны мандат на адкрыццё беларускай школы ў в. Грабава Арлянскай гміны, аднак не змагла дабіцца на гэта згоды з боку польскага школьнага інспектара Бельскага павету (па іншых звестках, школу ў в. Грабава яна ўсё ж такі адчыніла). Восенню 1919 года праслухала 1-я беларускія настаўніцкія курсы ў Вільні. У пачатку 1920 года адкрыла беларускую школку ў в. Карма (па іншых дадзеных – у в. Бахаравічы) Ігуменскага павету. Старшыня Цэнтральнага хаўрусу беларусак, створанага вясной 1920 года ў Мінску. Выступала за адраджэнне ўніяцкай царквы на Беларусі. З прыходам Чырвонай арміі летам 1920 года працавала інструктарам беларускага аддзелу Наркамата асветы БССР. У сакавіку 1921 года вярнулася з Савецкай Расіі на радзіму. Працавала настаўніцай у Бельскім павеце. Дэлегат ад Гродзеншчыны на Беларускай нацыянальна-палітычнай нарадзе ў Празе 26-30 верасня 1921 года. Адна з кіраўнікоў беларускага антыпольскага руху на Гродзеншчыне ў пачатку 1920-х гадоў. У сакавіку 1922 год была арыштавана польскімі ўладамі. Праходзіла па «справе 45-ці» ў Беластоцкім акруговым судзе ў маі 1923 года. Ёй ставілася ў віну: 1) арганізацыя антыпольскага падполля; 2) паездка на з’езд у Прагу, як прадстаўніцы беларусаў з Беластоцкага, Бельскага і Сакольскага паветаў і занятая на ім антыпольская пазыцыя; 3) сталая сувязь праз паездкі і перапіску з цэнтральным штабам 4-й групы беларускіх партызан у Мерычы; 4) атрыманне вялікіх сум грошай на падтрымку антыпольскага руху ад В. Разумовіча-“Хмары”; 5) антыдзяржаўная агітацыя і вярбоўка сяброў арганізацыі. Была прыгавораная да 6 год зняволення. З 1939 года працавала настаўніцай у вёсках Гродзеншчыны і Беласточчыны. Друкавала вершы ў газетах «Беларусь» (Мінск), «Ніва» (Беласток), «Беларускім календары» (Вільня).
У 1919-1920 гадах з’яўлялась сябрам Гродзенскай грамады беларускай моладзі. Вясной 1921 года працавала выхавальніцай у Гродзенскім беларускім прытулку. Паводле газеты «Новое русское слово» ад 5 верасня 1921 года на сустрэчы амерыканскай харчовай місіі ў Гродне В. Матэйчук прывяла ў лютасць прадстаўнікоў мясцовых польскіх прытулкаў, так як у сваёй прамове не падзяквала за дапамогу польскай уладзе. 10 верасня 1921 года ад’ехала з Гродна ў Коўна за грошамі для Гродзненскага БНК.
Поўны спіс імёнаў
Апошнія каментарыі:
|
|
sajtawik! A czy chciałbyś, bu o Tobie mówili: ruski, czy białoruski - wszystko kacapy!? Przypuszczam, że NIE. Twoje porównanie Polaków do Rosjan wynika po prostu z marnej wiedzy historycznej i głowy naładowanej sowiecką propagandą. Życzę Ci powodzenia, bo przypuszczam, że na rzeczową dyskusję jeszcze za wcześnie... |
|
|
Prosze Pana (czy terz Panni) ostatniego komentatora zobaczyc rze te slowa pohodza z gazety 1920 roku wydania. TO JEST CYTATA. Prosze czytac texty uwarznej. Ale co sie tyczy moih pogladow na sprawie to jestem z ta cytata zgodny, malo co sie zmienilo. Dla mnie co polak, co moskal. |
|
|
"У Горадні бушавала польская чорная сотня, каторая, карыстаючыся з прыходу немцаў, захацела спалянізаваць гэтае спрадвечнае беларускае места і з гэтай мэтаю натужала ўсе свае сілы". Autorowi tego tekstu proponuje terapię w oddziale zamkniętym, albo od razu operację ucisku na mózg. Większych bzdur chyba nikt nigdy nie napisał. Okazuje się, że tak jak w czasach Orzeszkowej, tak i teraz NIC nie warto robić dla tak zwanych Białorusinów, bo i tak na koniec 'sviadomyja' kopną cię w tyłek. |
Праглядзець усе выказванні (Усяго 8)
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Лірыка...
|
Каложа
|
Дануце Бічэль
Каложа, туга мая светлая!..
Ў чорны Нёман па чорным шкле
Сіняй кропляй спадае ракета,
Быццам зорка ў ціхі Бетлем.
Ў вокны цёмныя заглядае,
Ззяннем бледным шукае кутка,
Дзе хваіна ў грубцы страляе,
Дзе ў жанчыны дзіцё на руках.
Глянь, абраная. Гэта не ў Нёман,
Не ў цямноцце, не ў сон, не ў драмy -
Ў веліч падае зорка бяздомная,
Ў снег і ў сэрца сыну твайму.
І ў няпэўным хвілінным блакіце,
Ўся адзіная, ўся са святла,
З небам, з Нёманам, з зямлёю злітая,
З сэрцам нашым - Каложа ўзрасла.
Трохі ў зелень, як пер'е качынае,
Трохі ў бэз і трохі ў гранат,
Уся - крышталь невыказна сіні,
Ўся - як край наш, як сон, як вясна.
Ўскінь далоні тонкія ўгору,
Сыну неба акрэслі шлях,
Каб навекі адбіліся зоры
У тваіх і дзіцячых вачах,
Каб ніколі перуны чужынныя
Не асмеліліся скасіць
Ні цябе, ні Каложы,
дзяўчыны
З ніў і пушчаў Беларусі.
І калі ўзнясе вас над светамі -
Прыгадайце ў вечным святле,
Як самотная зорка - ракета
Ціха падала ў цёмны Бетлем.
Уладзімір Караткевіч
| Дасылайце свае вершы пра Гародню
|
|
Помнік
| |
Мадэрн па Сацыялістычнай 44
|
|
|
|
Слаўнае імя
Гарэцкі Максім (1893 – 1938) беларускі пісьменнік, гарамадскі дзеяч, класік нацыянальнай літаратуры, актыўны ўдзельнік беларускага руху |
Чытайце ў Бібліятэцы
Рэцэнзія гісторыка Юры Гардзеева на кнігу Ю. Кішыка «Горадабудаўнічая культура Гродна»
25 красавіка 2008 года
Юры Гардзееў. Ю.Н. Кишык, Градостроительная культура Гродно, Минск, 2007, 303 с.
Глядзець
|
|
Рэканструкцыя - аднаўленне чаго-небудзь па апісаннях ці рэштках, якія захаваліся (Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы, 1999)
|
|
|
|